Pod koniec XIX wieku Łódź była jednym z najszybciej rozwijających się na świecie miast, licząc około 200 tysięcy mieszkańców. Połowę z nich stanowili katolicy, w związku z czym zaczęto stawiać kościoły. Do istniejącego już od ponad 100 lat Kościoła św. Józefa, dołączyły kolejno: świątynia pw. Podwyższenia Krzyża Świętego, wybudowana w 1888 rok i kościół pw. Wniebowzięcia NMP, które budowę zakończono w 1897 roku.
Niemal 40 projektów z całej Europy
Jeszcze przed oddaniem wiernym tego ostatniego kościoła, w 1895 roku ukonstytuował się komitet budowy kolejnej świątyni w naszym mieście. Na jego czele stanął baron Juliusz Heinzel. Planowane budowę okazałej i reprezentacyjnej świątyni Łodzi. W 1898 roku ogłoszono konkurs architektoniczny o międzynarodowym zasięgu. Zgłoszono 38 projektów z niemal całej Europy. Zwyciężył projekt łódzkiej spółki „Wende i Zarske”. Po naniesieniu poprawek Józefa Dziekońskiego z Warszawy i Sławomira Odrzywolskiego z Krakowa, projekt został zaakceptowany w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych w Petersburgu w 1900 roku. 19 maja 1901 roku poświecono plac budowy, zaś 16 czerwca dokonano tego samego z kamieniem węgielnym, natomiast dokument erekcyjny został schowany w fundamentach absydy kościoła, gdzie obecnie znajduje się kaplica Matki Bożej Częstochowskiej.
Koniec po 11 latach
Prace budowlane trwały przez 11 lat, aż do 1912 roku. Rok wcześniej na istniejącej już dzwonnicy zawieszono dzwon „Zygmunt”, będący darem od mieszkańców Łodzi. Przetrwał on ledwie 30 lat, bowiem w 1943 roku został przez Niemców zarekwirowany i przetopiony na cele wojenne. Przed wybuchem I wojny światowej nie udało się jednak wybudować wieży kościoła. Ta powstała dopiero w 1927 roku. Wcześniej jednak, bo 10 grudnia 1920 roku Papież Benedykt XV bullą „Christi Domini” 10 grudnia 1920 roku utworzył diecezję łódzką, a kościół św. Stanisława Kostki podniósł do rangi katedry. 15 października 1922 roku katedra została konsekrowana przez jej dotychczasowego proboszcza biskupa Wincentego Tymienieckiego.
- ZOBACZ TAKŻE: Zwierzęta na zabytkach w Łodzi. Gdzie znaleźć lwa, wiewiórkę, orła, nietoperza i inne?
Burzliwe losy Katedry w Łodzi
W okresie II wojny światowej została ona zamknięta i ograbiona przez Niemców. Zamieniono ją na składnicę wojskową. Po II wojnie światowej wróciła do swojej rangi i doczekała się remontu. Ten konieczny był także po kolejnym tragicznym wydarzeniu w świątyni, czyli pożarze dachu, który miał miejsce 11 maja 1971 roku. Uszkodzeniu uległy sklepienia, a z dużej powierzchni ścian odpadły tynki, które wraz z wodą i uszkodziły główny ołtarz i organy oraz wielki żyrandol. Ocalały mury i wieża świątyni. Po pożarze kościół został zamknięty ze względów bezpieczeństwa, a do użytku wiernych przywrócono go w grudniu 1972 roku.
Wizyta Jana Pawła II
13 czerwca 1987 roku katedrę odwiedził papież Jan Paweł II, zaś dwa lat później nadał jej tytuł bazyliki mniejszej. Po reorganizacji kościoła w Polsce w 1992 roku diecezja łódzka została podniesiona do rangi archidiecezji, a świątynia św. Stanisława Kostki stała się bazyliką archikatedralną.
Łódzka archikatedra jest najwyższym budynkiem w naszym mieście. Wraz z iglicą mierzy 104,5 metra. Taki wynik sprawia, że jest też czwartą najwyższą świątynią w Polsce.
