W grudniu 1930 roku pracę rozpoczęła pierwsza w Łodzi oczyszczalnia ścieków. Zbudowano ją na Lublinku, w dolinie rzeki Ner, ale brak pieniędzy na finansowanie całej inwestycji sprawił, że uruchomiono tylko cześć mechaniczną, w której odzyskiwano ze ścieków jedynie piasek i osady.
Z czasem kompostowano je i sprzedawano jako nawóz okolicznym rolnikom. Do skutecznej neutralizacji łódzkich ścieków konieczne było zbudowanie części biologicznej oczyszczalni, w której bakterie miały pochłaniać szkodliwe dla środowiska substancje. Biologiczna oczyszczalnia powstała jednak dopiero pod koniec XX wieku.
Perła architektury
Budynek starej oczyszczalni na Lublinku był zaprojektowany w stylu dworkowym przez Wiesława Lisowskiego, architekta miasta Łodzi. W tym stylu, według projektów Lisowskiego, powstały w Łodzi liczne budynki szkół publicznych oraz osiedla domów na Julianowie i Radiostacji.
- ZOBACZ TAKŻE: Zielona rewolucja urbanistyczna w Łodzi. Nowe plany chronią rzeki i parki przed zabudową
Rywalizacja z Bełchatowem w PRL
Plany budowy nowoczesnej, spełniającej wymogi ochrony środowiska oczyszczalni sięgają końca lat 50. XX wieku. Inwestycja miała być finansowana z budżetu państwa, ale przegrała wyścig o pieniądze z odkrytymi pod Bełchatowem złożami węgla brunatnego. Zamiast na oczyszczalnię w Łodzi, pieniądze trafiły na budowę kopalni i elektrowni Bełchatów. Prace przy obecnej Grupowej Oczyszczalni Ścieków rozpoczęto dopiero w 1975 roku.
Postęp robót był niewielki, gdyż w PRL brakowało materiałów budowlanych i dewiz na zakup sprowadzanych z zagranicy specjalistycznych urządzeń. W 1988 roku do Grupowej Oczyszczalni skierowano pierwsze ścieki z osiedla Retkinia w Łodzi. Sześć lat później zamknięto przedwojenną oczyszczalnię na Lublinku, a jej funkcję przejęła nowa oczyszczalnia, która posiadała już część mechaniczną i biologiczną.
Od roku 2004 roku, czyli od wejścia Polski do Unii Europejskiej, zakład jest stale modernizowany i rozbudowywany. W Grupowej Oczyszczalni Ścieków co roku neutralizowanych jest około 70 milionów metrów sześciennych ścieków z Łodzi, Pabianic, Konstantynowa oraz z gmin Ksawerów i Nowosolna.
